[2026] Mua bán vàng không hóa đơn có bị tịch thu?

[Được tham vấn bởi: Luật sư Bùi Thị Nhung]
Bài viết đề cập đến nội dung liên quan đến Phạt đến 400 triệu đồng khi kinh doanh vàng không có giấy phép? Mua bán vàng không hóa đơn có bị tịch thu? Người dân cần lưu ý gì khi mua bán vàng? được Công Ty Luật Tuyết Nhung Bùi giải đáp sử dụng vào mục đích tham khảo.

1. Phạt đến 400 triệu đồng khi kinh doanh vàng không có giấy phép

Hoạt động kinh doanh vàng là lĩnh vực đặc thù, có ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường tiền tệ và sự ổn định của nền kinh tế. Vì vậy, pháp luật Việt Nam quy định việc sản xuất, kinh doanh, mua bán vàng phải được quản lý chặt chẽ và chỉ những tổ chức đáp ứng đủ điều kiện theo quy định mới được phép thực hiện các hoạt động này.

Căn cứ khoản 8 Điều 28 Nghị định 340/2025/NĐ-CP, tổ chức có hành vi vi phạm quy định về hoạt động kinh doanh vàng có thể bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng nếu thực hiện một trong các hành vi sau:

– Sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng nhưng không có giấy phép sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng theo quy định của pháp luật.

– Xuất khẩu hoặc nhập khẩu vàng nguyên liệu, vàng miếng khi chưa có giấy phép do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp.

– Thực hiện các hoạt động kinh doanh vàng khác khi chưa được cấp giấy phép theo quy định của pháp luật.

Như vậy, pháp luật quy định việc sản xuất, mua bán hoặc xuất nhập khẩu vàng phải được cơ quan có thẩm quyền cấp phép. Trong trường hợp tổ chức, doanh nghiệp tự ý thực hiện các hoạt động kinh doanh vàng khi chưa được cấp phép, hành vi này sẽ bị coi là vi phạm pháp luật và có thể bị xử phạt với mức tiền lên đến 400 triệu đồng.

Ngoài hình thức phạt tiền,pháp luật còn quy định thêm các biện pháp xử phạt bổ sung nhằm ngăn chặn hành vi vi phạm và hạn chế những tác động tiêu cực đến thị trường vàng theo khoản 9 Điều 28 Nghị định 340/2025/NĐ-CP, bao gồm:

– Tịch thu số vàng liên quan đến hành vi vi phạm.

– Đình chỉ hoạt động kinh doanh mua, bán vàng miếng từ 06 tháng đến 09 tháng đối với hành vi vi phạm quy định liên quan.

– Đình chỉ hoạt động nhập khẩu vàng nguyên liệu từ 09 tháng đến 12 tháng đối với hành vi vi phạm theo quy định.

Như vậy, tịch thu vàng miếng giao dịch không giấy phép áp dụng đối với hành vi sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng nhưng không có giấy phép sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng.

2. Mua bán vàng không hóa đơn có bị tịch thu?

Hiện nay, pháp luật Việt Nam tôn trọng và bảo vệ quyền sở hữu, cất giữ và sử dụng vàng hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Vì vậy, việc người dân đang nắm giữ các loại vàng miếng được mua từ nhiều năm trước nhưng không còn hóa đơn, chứng từ vẫn không bị coi là vi phạm pháp luật nếu chỉ để cất trữ hoặc sử dụng hợp pháp.

Theo khoản 1 Điều 4 Nghị định số 24/2012/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 232/2025/NĐ-CP) của Chính phủ đã quy định: “Quyền sở hữu vàng hợp pháp của tổ chức, cá nhân được công nhận và bảo vệ theo quy định của pháp luật”. 

Song, căn cứ Nghị định số 340/2025/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, hành vi mua bán vàng miếng giữa các cá nhân sẽ bị coi vi phạm pháp luật nếu cá nhân, tổ chức thực hiện các hoạt động mua bán hoặc kinh doanh vàng trái quy định của pháp luật.

Cụ thể, pháp luật quy định việc mua, bán vàng miếng chỉ được thực hiện tại các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng. Mục đích của quy định này là nhằm quản lý thị trường vàng, kiểm soát nguồn cung và hạn chế các hoạt động đầu cơ, buôn lậu hoặc giao dịch bất hợp pháp.

Trong trường hợp cá nhân hoặc tổ chức thực hiện các hoạt động sau thì số vàng liên quan có thể bị tịch thu:

– Sản xuất vàng miếng khi không có giấy phép của cơ quan có thẩm quyền.

– Kinh doanh, mua bán vàng miếng tại các địa điểm không được cấp phép (ví dụ: tiệm vàng không có giấy phép kinh doanh vàng miếng, giao dịch “trao tay” ngoài thị trường hoặc qua các hội nhóm chợ đen trên mạng).

– Xuất khẩu hoặc nhập khẩu vàng miếng, vàng nguyên liệu trái phép.

– Thực hiện các hoạt động kinh doanh vàng khác khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép.

Như vậy, việc tịch thu vàng chủ yếu xảy ra khi vàng liên quan đến các hoạt động kinh doanh trái phép, chứ không phải chỉ vì mua vàng không có hóa đơn. Đối với các giao dịch vàng giữa cá nhân với nhau (chẳng hạn giữa bạn bè, người thân) nhằm phục vụ nhu cầu thông thường, không diễn ra thường xuyên và không nhằm mục đích kinh doanh, thì không bị coi là hành vi vi phạm pháp luật. Ví dụ như:

– Bán vàng để giải quyết khó khăn tài chính.

– Chuyển nhượng vàng giữa người thân hoặc quen biết.

– Các giao dịch nhỏ lẻ không mang tính thương mại.

Do đó, để xác định việc mua bán vàng có vi phạm pháp luật hay không, cần xem xét mục đích, tần suất và tính chất của giao dịch. Việc tịch thu vàng chỉ áp dụng trong các trường hợp sau:

– Đối với bên bán (Kinh doanh trái phép): Các cửa hàng, tổ chức thực hiện hoạt động sản xuất, kinh doanh, mua bán vàng miếng mà không được Ngân hàng Nhà nước cấp giấy phép. Đây là nhóm đối tượng chính bị tịch thu tang vật.

– Đối với bên mua (Người dân): Nghị định không quy định tịch thu vàng đối với cá nhân mua vàng tại các tiệm không phép (trừ khi liên quan đến các tội danh hình sự hoặc buôn lậu). Người dân chỉ bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền nếu tái phạm nhiều lần.

3. Người dân cần lưu ý gì khi mua bán vàng?

Mặc dù pháp luật không quy định tịch thu vàng chỉ vì không có hóa đơn, nhưng để đảm bảo quyền lợi và hạn chế rủi ro pháp lý, người dân nên lưu ý một số vấn đề sau:

Thứ nhất, phân biệt rõ tích trữ tài sản và kinh doanh vàng

Người dân có quyền mua vàng để tích trữ tài sản, phòng ngừa rủi ro hoặc bán lại khi cần thiết. Tuy nhiên, nếu một cá nhân mua đi bán lại vàng nhiều lần, có tính thường xuyên nhằm hưởng chênh lệch giá, hoạt động này có thể bị xem là kinh doanh vàng và phát sinh rủi ro pháp lý.

Thứ hai, không nên tự tổ chức hoạt động mua bán vàng như một nghề

Người dân không nên đứng ra làm đầu mối thu gom vàng từ nhiều người rồi bán lại, tìm kiếm khách hàng hoặc thỏa thuận giá cả như một hoạt động thương mại. Những dấu hiệu mang tính tổ chức và chuyên nghiệp này có thể khiến cơ quan chức năng xác định đó là hoạt động kinh doanh vàng trái phép.

Thứ ba, nên ưu tiên giao dịch tại các tổ chức được cấp phép

Khi mua hoặc bán vàng miếng, người dân nên thực hiện giao dịch tại các doanh nghiệp, cửa hàng được Ngân hàng Nhà nước cấp phép. Điều này không chỉ đảm bảo đúng quy định pháp luật, mà còn giúp hạn chế các rủi ro liên quan đến chất lượng vàng, nguồn gốc tài sản và tranh chấp giao dịch.

Thứ tư, nên lưu giữ chứng từ giao dịch khi có thể

Pháp luật không bắt buộc cá nhân phải xuất trình hóa đơn mua ban đầu khi bán lại vàng. Tuy nhiên, việc giữ hóa đơn hoặc giấy tờ giao dịch sẽ giúp chứng minh nguồn gốc hợp pháp của tài sản và bảo vệ quyền lợi của người sở hữu nếu phát sinh tranh chấp hoặc bị kiểm tra.

Thứ năm, tuân thủ quy định về phương thức thanh toán

Theo quy định tại khoản 10 Điều 4 Nghị định 232/2025/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung Nghị định 24/2012/NĐ-CP) quy định, việc thanh toán mua, bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trong ngày trở lên của một khách hàng phải được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng và tài khoản thanh toán của doanh nghiệp kinh doanh vàng mở tại ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Có thể thấy rằng không phải cứ mua bán vàng không có hóa đơn là sẽ bị tịch thu. Pháp luật chỉ xử phạt và tịch thu vàng trong trường hợp vàng liên quan đến các hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc giao dịch trái quy định, đặc biệt là các hoạt động kinh doanh vàng miếng không có giấy phép. Trong khi đó, quyền sở hữu và cất giữ vàng hợp pháp của người dân vẫn được pháp luật công nhận và bảo vệ. Vì vậy, để hạn chế rủi ro pháp lý, người dân nên thực hiện giao dịch vàng tại các tổ chức được cấp phép, lưu giữ chứng từ khi có thể và tuân thủ các quy định về thanh toán theo pháp luật hiện hành.

Luật Tuyết Nhung Bùi – Hotline: 0975 982 169

[EN]

[Consulted by: Lawyer Bùi Thị Nhung]

This article discusses issues related to fines of up to VND 400 million for conducting gold business activities without a license; whether buying and selling gold without an invoice may result in confiscation; and what citizens should note when buying and selling gold, as explained by Tuyết Nhung Bùi Law Company for reference purposes.

1. Fines of up to VND 400 million for conducting gold business activities without a license

Gold trading is a specialized sector that directly affects the monetary market and the stability of the economy. Therefore, Vietnamese law stipulates that the production, trading, and purchase and sale of gold must be strictly regulated, and only organizations that meet the conditions prescribed by law are permitted to conduct such activities.

Pursuant to Clause 8 Article 28 of Decree No. 340/2025/NĐ-CP, organizations that violate regulations on gold trading activities may be subject to a fine ranging from VND 300,000,000 to VND 400,000,000 if they commit one of the following acts:

+ Producing or trading in the purchase and sale of gold bars without a license for the production or trading of gold bars as required by law.

Exporting or importing raw gold materials or gold bars without a license issued by a competent state authority.

Conducting other gold trading activities without obtaining the license required by law.

Accordingly, the law requires that activities such as production, trading, purchase and sale, or import and export of gold must be licensed by competent authorities. If organizations or enterprises arbitrarily conduct gold trading activities without being granted the required license, such acts will be considered violations of the law and may be subject to fines of up to VND 400 million.

In addition to monetary fines, the law also provides for additional sanctions aimed at preventing violations and limiting negative impacts on the gold market. Pursuant to Clause 9 Article 28 of Decree No. 340/2025/NĐ-CP, violating organizations may also be subject to the following additional penalties:

+ Confiscation of the gold involved in the violation.

Suspension of gold bar trading activities for 06 to 09 months for violations related to gold trading regulations.

Suspension of raw gold import activities for 09 to 12 months for violations as prescribed by law.

Therefore, the confiscation of gold bars traded without proper licensing applies mainly to acts involving the production, trading, or purchase and sale of gold bars without a license for such activities.

2. Will buying and selling gold without an invoice result in confiscation?

Currently, Vietnamese law respects and protects the lawful ownership, storage, and use of gold by organizations and individuals. Therefore, people who possess gold bars purchased many years ago but no longer have invoices or documents are not considered to be violating the law if the gold is only stored or used lawfully.

According to Clause 1 Article 4 of Decree No. 24/2012/NĐ-CP (as amended and supplemented by Decree No. 232/2025/NĐ-CP), “the lawful ownership of gold by organizations and individuals shall be recognized and protected in accordance with the law.”

However, pursuant to Decree No. 340/2025/NĐ-CP on administrative penalties in the monetary and banking sector, the purchase and sale of gold bars between individuals may be considered a violation if individuals or organizations carry out gold trading activities contrary to legal regulations.

Specifically, the law provides that gold bar transactions may only be conducted at credit institutions and enterprises that have been granted a license by the State Bank of Vietnam to trade in gold bars. The purpose of this regulation is to manage the gold market, control supply, and limit speculation, smuggling, or illegal transactions.

In cases where individuals or organizations carry out the following activities, the gold involved may be subject to confiscation:

+ Producing gold bars without a license issued by a competent authority.

Trading or buying and selling gold bars at locations that are not licensed (for example, jewelry shops that are not licensed to trade gold bars, informal hand-to-hand transactions in the market, or transactions through black-market groups on social media).

Illegally exporting or importing gold bars or raw gold materials.

Conducting other gold trading activities without authorization from competent authorities.

Thus, confiscation of gold mainly occurs when the gold is related to illegal trading activities, rather than simply because the gold does not have an invoice. For transactions between individuals (for example, between friends or family members) that serve ordinary needs, are not frequent, and are not intended for business purposes, such transactions are not considered violations of the law. Examples include:

+ Selling gold to resolve financial difficulties.

Transferring gold between relatives or acquaintances.

Small-scale transactions that are not commercial in nature.

Therefore, to determine whether a gold transaction violates the law, it is necessary to consider the purpose, frequency, and nature of the transaction. Confiscation of gold is generally applied in the following cases:

+ For the seller (illegal business activities): Shops or organizations that produce, trade, or buy and sell gold bars without a license issued by the State Bank of Vietnam. This group is the primary subject whose gold may be confiscated as evidence of the violation.

For the buyer (citizens): The Decree does not stipulate confiscation of gold for individuals who purchase gold at unlicensed shops (unless the transaction is related to criminal offenses such as smuggling). Citizens may only be warned or fined if the conduct is repeated multiple times.

3. What should citizens pay attention to when buying and selling gold?

Although the law does not stipulate confiscation of gold merely because there is no invoice, in order to ensure their rights and limit legal risks, citizens should note several important points when buying and selling gold.

First, distinguish between asset storage and gold trading.
Citizens have the right to buy gold as a form of asset storage, to hedge against risks, or to sell it when necessary. However, if an individual repeatedly buys and sells gold on a frequent basis in order to profit from price differences, such activities may be considered gold trading and may lead to legal risks.

Second, individuals should not organize gold trading as a profession.
Citizens should not act as intermediaries to collect gold from many people and then resell it, seek customers, or negotiate prices as a commercial activity. These organized and professional characteristics may lead authorities to determine that such activities constitute illegal gold trading.

Third, transactions should preferably be conducted at licensed organizations.
When buying or selling gold bars, citizens should conduct transactions at enterprises or shops that have been licensed by the State Bank of Vietnam. This not only ensures compliance with the law but also helps reduce risks related to gold quality, asset origin, and transaction disputes.

Fourth, transaction documents should be kept whenever possible.
The law does not require individuals to present the original purchase invoice when reselling gold. However, keeping invoices or transaction documents can help prove the lawful origin of the asset and protect the owner’s rights if disputes arise or inspections occur.

Fifth, comply with payment method regulations.
According to Clause 10 Article 4 of Decree No. 232/2025/NĐ-CP (amending Decree No. 24/2012/NĐ-CP), payments for gold transactions with a value of VND 20 million or more per day for a single customer must be made through the customer’s payment account and the gold-trading enterprise’s payment account opened at a commercial bank or a foreign bank branch.

It can therefore be seen that buying and selling gold without an invoice does not automatically lead to confiscation. The law only imposes penalties and confiscates gold when it is related to illegal production, trading, or transactions that violate legal regulations, particularly activities involving gold bar trading without a license.

Meanwhile, the lawful ownership and storage of gold by citizens are still recognized and protected by law. Therefore, to minimize legal risks, citizens should conduct gold transactions at licensed organizations, retain transaction documents when possible, and comply with the applicable legal regulations on payment methods.


TUYẾT NHUNG LAW cung cấp đội ngũ luật sư tư vấn giàu kinh nghiệm trong các lĩnh vực pháp luật: Dân sự, hình sự, hành chính, thương mại, đất đai, hôn nhân gia đình, thuế … Liên hệ tư vấn các vấn pháp luật, vui lòng liên hệ theo số điện thoại 0975.982.169 hoặc qua email: lienhe@tuyetnhunglaw.vn để được hỗ trợ.

Lo Phuong Thao: