Cản trở nhà báo, phóng viên tác nghiệp sẽ bị xử lý thế nào?

[Tham vấn bởi: Luật Sư Bui Thi Nhung]

Bài viết dưới đây đề cập đến nội dung pháp lý liên quan đến Cản trở nhà báo, phóng viên tác nghiệp sẽ bị xử lý thế nào? Xác định thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí? được Công Ty Luật Tuyết Nhung Bùi giải đáp sử dụng vào mục đích tham khảo. 

Cản trở nhà báo, phóng viên tác nghiệp sẽ bị xử lý thế nào?

Trong quá trình tác nghiệp, nhà báo, phóng viên có quyền tiếp cận hiện trường, thu thập thông tin, tài liệu, ghi âm, ghi hình và thực hiện các hoạt động nghề nghiệp theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, trên thực tế, việc tác nghiệp đôi khi có thể bị can thiệp, ngăn cản hoặc thậm chí bị đe dọa, thu giữ phương tiện, tài liệu. Việc cản trở các hoạt động này, đặc biệt bằng cách đe dọa, thu giữ phương tiện, tài liệu hoặc dùng các hành vi khác để ngăn nhà báo, phóng viên tác nghiệp đúng pháp luật, là hành vi bị pháp luật nghiêm cấm.

Cụ thể, khoản 13 Điều 8 Luật Báo chí 2025 quy định nghiêm cấm: “Đe dọa, uy hiếp tính mạng, gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khoẻ, xúc phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm của nhà báo, phóng viên; phá hủy, thu giữ phương tiện, tài liệu, cản trở nhà báo, phóng viên hoạt động nghề nghiệp đúng pháp luật.”

Vậy hành vi cản trở nhà báo, phóng viên hoạt động nghề nghiệp đúng pháp luật sẽ bị xử lý như thế nào?

Theo Điều 13 Nghị định 367/2026/NĐ-CP, tùy vào tính chất và mức độ của hành vi, người có hành vi cản trở trái pháp luật hoạt động báo chí có thể bị xử phạt với các mức khác nhau.

Tuy nhiên, không phải cứ hoạt động tác nghiệp bị cản trở thì đều bị xử phạt. Việc xử lý cần được xem xét dựa trên từng tình huống cụ thể. Trường hợp nhà báo, phóng viên đang thực hiện hoạt động nghề nghiệp đúng quy định nhưng bị ngăn cản bằng những hành vi không có căn cứ pháp luật thì người thực hiện hành vi có thể bị xử phạt. Ngược lại, nếu việc hạn chế xuất phát từ một quyền hoặc nghĩa vụ đã được pháp luật ghi nhận thì cần xem xét riêng, không thể chỉ dựa vào việc hoạt động tác nghiệp bị gián đoạn để xác định có vi phạm.

   Đối với hành vi thu giữ trái phép phương tiện, tài liệu hoạt động báo chí của nhà báo, phóng viên, mức phạt được quy định từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng.

Phương tiện và tài liệu hoạt động báo chí có thể gắn trực tiếp với quá trình tác nghiệp, chẳng hạn như thiết bị ghi âm, ghi hình hoặc tài liệu mà nhà báo, phóng viên đang sử dụng để thu thập, xử lý thông tin. Vì vậy, việc tự ý thu giữ những phương tiện, tài liệu này khi không có căn cứ pháp luật có thể bị xử phạt. Bên cạnh tiền phạt, người vi phạm còn bị buộc trả lại phương tiện, tài liệu đã thu giữ trái phép. Đồng thời, theo điểm a khoản 5 Điều 13, người vi phạm còn có thể bị buộc xin lỗi công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng.

   Tiếp theo, đối với hành vi xúc phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm của nhà báo, phóng viên khi đang hoạt động nghề nghiệp hoặc hủy hoại, cố ý làm hư hỏng phương tiện, tài liệu hoạt động báo chí, mức phạt được quy định từ 50 triệu đồng đến 70 triệu đồng, nếu hành vi chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Riêng với hành vi xúc phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm của nhà báo, phóng viên, người vi phạm còn có thể bị buộc xin lỗi công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng theo điểm a khoản 5 Điều 13.

Ở mức xử phạt cao hơn, hành vi đe dọa, uy hiếp tính mạng của nhà báo, phóng viên nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự có thể bị phạt tiền từ 70 triệu đồng đến 100 triệu đồng. Ngoài mức phạt tiền, người vi phạm còn có thể bị buộc xin lỗi công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng theo quy định tại điểm a khoản 5 Điều 13. Bên cạnh việc bị xử phạt vi phạm hành chính, trong trường hợp hành vi cản trở hoạt động báo chí có tính chất nghiêm trọng và đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm, người thực hiện hành vi còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội danh tương ứng.

Tùy vào tính chất, mức độ và cách thức thực hiện, hành vi cản trở trái pháp luật hoạt động báo chí có thể bị xem xét về các tội danh như Tội giết người tại Điều 123 Bộ luật Hình sự, Tội đe dọa giết người tại Điều 133, Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác tại Điều 134, Tội làm nhục người khác tại Điều 155, Tội bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật tại Điều 157, Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản tại Điều 178, hoặc Tội xâm phạm quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, quyền biểu tình của công dân tại Điều 167 Bộ luật Hình sự….

Xác định thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí

Căn cứ Điều 4 Nghị định 367/2026/NĐ-CP quy định về thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí:

“Điều 4. Quy định về thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính
1. Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí là 02 năm.
2. Thời điểm để tính thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí được quy định như sau:
a) Đối với hành vi vi phạm hành chính đã kết thúc quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 3 Điều này thì thời hiệu được tính từ thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm;
b) Đối với hành vi vi phạm hành chính đang thực hiện quy định tại điểm đ khoản 3 Điều này thì thời hiệu được tính từ thời điểm người có thẩm quyền thi hành công vụ phát hiện hành vi vi phạm.
3. Hành vi vi phạm hành chính đã kết thúc, hành vi vi phạm hành chính đang thực hiện trong lĩnh vực báo chí được quy định như sau:
a) Thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm về đăng, phát nội dung thông tin trên báo chí, bản tin, đặc san là thời điểm đăng, phát nội dung thông tin trên báo chí, bản tin, đặc san;
b) Thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm quy định về xuất khẩu, nhập khẩu báo chí in là thời điểm sản phẩm báo chí in được mang ra hoặc mang vào lãnh thổ Việt Nam;
c) Thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm về thực hiện không đúng nội dung ghi trong giấy phép xuất bản bản tin, đặc san; hành vi xuất bản bản tin, đặc san không có giấy phép là thời điểm hoàn thành xuất bản bản tin, đặc san;
d) Thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm về chế độ báo cáo trong hoạt động báo chí, hoạt động cung cấp dịch vụ phát thanh, truyền hình là thời điểm phải báo cáo theo quy định;
đ) Hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí không thuộc trường hợp quy định tại các điểm a, b, c và d khoản này là hành vi vi phạm hành chính đang diễn ra tại thời điểm cơ quan, người có thẩm quyền phát hiện, xử lý vi phạm và hành vi đó vẫn đang trực tiếp xâm hại đến trật tự quản lý nhà nước.”

Như vậy, thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí là 02 năm. Thời điểm tính thời hiệu sẽ được xác định tùy theo từng hành vi. Vì vậy, khi xem xét một hành vi vi phạm cụ thể có còn thời hiệu xử phạt hay không, cần xác định đúng loại hành vi và thời điểm tính thời hiệu theo khoản 2 và khoản 3 Điều 4 nêu trên.

[EN]

[Consulted by: Lawyer Bui Thi Nhung]

The following article addresses legal issues concerning How will obstruction of journalists and reporters in the course of their professional activities be handled? How is the statute of limitations for administrative penalties in the field of press determined? The content is provided by Tuyet Nhung Bui Law Firm for reference purposes only.

 

How will obstruction of journalists and reporters in the course of their professional activities be handled?

In the course of their professional activities, journalists and reporters have the right to access the scene, collect information and documents, make audio and video recordings, and carry out professional activities in accordance with the law. However, in practice, their professional activities may sometimes be interfered with, obstructed, or even accompanied by threats, or the seizure of equipment and documents. Obstructing these activities, particularly by threatening journalists or reporters, seizing their equipment or documents, or using other acts to prevent them from lawfully carrying out their professional activities, is prohibited by law.

Specifically, Clause 13, Article 8 of the 2025 Press Law prohibits: “Threatening or intimidating the life, causing injury or harm to the health, insulting the prestige, honor or dignity of journalists and reporters; destroying or seizing equipment and documents, or obstructing journalists and reporters from lawfully carrying out their professional activities.”

So, how will acts of obstructing journalists and reporters from lawfully carrying out their professional activities be handled?

Under Article 13 of Decree No. 367/2026/ND-CP, depending on the nature and severity of the act, a person who unlawfully obstructs press activities may be subject to different levels of administrative penalties.

First, for unlawfully obstructing the professional activities of journalists or reporters, the violator may be subject to a fine of from VND 20 million to VND 30 million. For example, acts of preventing journalists or reporters from accessing an area where they are carrying out professional activities; requiring them to stop making audio or video recordings or collecting information and documents; or preventing them from meeting and communicating with persons related to the matters being verified or reported.

However, not every instance in which journalistic activities are obstructed will result in an administrative penalty. The handling of each case must be considered based on the specific circumstances. Where a journalist or reporter is lawfully carrying out professional activities but is prevented by acts without a legal basis, the person committing such acts may be subject to an administrative penalty. Conversely, if the restriction arises from a right or obligation recognized by law, the circumstances must be considered separately; the mere fact that journalistic activities have been interrupted is not sufficient to determine that a violation has occurred.

For acts of unlawfully seizing equipment or documents used for journalistic activities of journalists or reporters, the applicable fine ranges from VND 30 million to VND 50 million.

Journalistic equipment and documents may be directly associated with the professional process, such as audio or video recording devices or documents that journalists or reporters are using to collect and process information. Therefore, arbitrarily seizing such equipment or documents without a legal basis may result in an administrative penalty. In addition to the fine, the violator is required to return the equipment or documents that were unlawfully seized. At the same time, under Point a, Clause 5, Article 13, the violator may also be required to make a public apology through mass media.

Next, for acts of insulting the prestige, honor or dignity of journalists or reporters while they are carrying out professional activities, or destroying or intentionally damaging equipment or documents used for journalistic activities, the applicable fine ranges from VND 50 million to VND 70 million, provided that the act does not reach the level of criminal prosecution. In particular, for acts of insulting the prestige, honor or dignity of journalists or reporters, the violator may also be required to make a public apology through mass media pursuant to Point a, Clause 5, Article 13.

At a higher penalty level, acts of threatening or intimidating the life of journalists or reporters, where the conduct does not reach the level of criminal prosecution, may be subject to a fine of from VND 70 million to VND 100 million. In addition to the fine, the violator may also be required to make a public apology through mass media in accordance with Point a, Clause 5, Article 13. In addition to administrative penalties, where an act of obstructing press activities is sufficiently serious and satisfies the elements of a criminal offense, the person committing the act may also face criminal prosecution for the corresponding offense.

Depending on the nature, severity and manner in which the act is committed, unlawful obstruction of press activities may be considered in relation to offenses such as Murder under Article 123 of the Criminal Code; Threatening to murder under Article 133; Deliberately inflicting injury or causing harm to the health of others under Article 134; Insulting others under Article 155; Illegal arrest, detention or confinement under Article 157; Destruction of or intentionally causing damage to property under Article 178; or Infringement upon citizens’ freedom of speech, freedom of the press, access to information and right to demonstrate under Article 167 of the Criminal Code….

Determining the statute of limitations for administrative penalties in the field of press

Pursuant to Article 4 of Decree No. 367/2026/ND-CP on the statute of limitations for administrative penalties in the field of press:

Accordingly, the statute of limitations for imposing administrative penalties in the field of press is 02 years. The starting point for calculating the statute of limitations is determined depending on the specific violation. Therefore, when determining whether a particular violation remains within the statute of limitations for administrative penalties, it is necessary to identify the type of violation and the starting point for calculating the statute of limitations in accordance with Clauses 2 and 3 of Article 4 above.